Przejdź do treści

Zużyta bateria: co dzieje się z jej paszportem?

Gdy bateria staje się odpadem, jej paszport nadal istnieje, ale odpowiedzialność za jego aktualizowanie przechodzi na producenta, jego organizację odpowiedzialności producenta lub wybrany przez nich podmiot gospodarujący odpadami (art. 77 ust. 7 akapit drugi rozporządzenia (UE) 2023/1542); paszport przestaje istnieć dopiero po poddaniu baterii recyklingowi (art. 77 ust. 8).

Na tej stronie

Najważniejsze Zmiana statusu na odpad nie likwiduje paszportu: zmienia się osoba odpowiedzialna, a status staje się „odpad” (art. 77 ust. 7; załącznik XIII pkt 4 lit. c)). Nowym odpowiedzialnym jest producent, wyznaczona przez niego organizacja odpowiedzialności producenta albo wybrany podmiot gospodarujący odpadami (art. 77 ust. 7, art. 57 ust. 1 i 8). Paszport przestaje istnieć po recyklingu i dopiero wtedy (art. 77 ust. 8).

Kiedy bateria staje się odpadem?

Bateria staje się zużytą baterią, czyli odpadem, gdy jej posiadacz się jej pozbywa, zamierza się jej pozbyć lub jest do tego zobowiązany (art. 3 pkt 50, który odsyła do dyrektywy 2008/98/WE). Nie decyduje więc wiek ani stan zdrowia baterii, lecz zamiar.

Przykłady:

  • rowerzysta oddaje zużytą baterię roweru elektrycznego w sklepie, który ją zbiera;
  • firma logistyczna odsyła baterie swoich wózków widłowych do recyklingu;
  • instalator demontuje uszkodzony domowy magazyn energii z fotowoltaiki i przekazuje go firmie zbierającej.

Granica jest pilnowana: przewożąc używaną baterię i twierdząc, że nie jest odpadem, trzeba umieć to udowodnić (faktura, badania, deklaracja, odpowiednie opakowanie); w przeciwnym razie organy mogą uznać ją za odpad (art. 72 ust. 2 i załącznik XIV).

Kto przejmuje odpowiedzialność za paszport?

Tekst wskazuje trzy możliwości (art. 77 ust. 7 akapit drugi):

  1. Producent. Uwaga, to nie to samo co „wytwórca”. Producent to ten, kto po raz pierwszy dostarcza baterię w danym państwie Unii, pod własną nazwą lub importując ją (art. 3 pkt 47). To pojęcie liczy się przy końcu życia baterii. Importer hulajnóg jest zazwyczaj, w państwie, w którym sprzedaje je jako pierwszy, zarówno importerem, jak i producentem.
  2. Organizacja odpowiedzialności producenta, jeśli została wyznaczona. Rozporządzenie używa terminu „organizacja odpowiedzialności producenta” (art. 3 pkt 49). Producent może ją wyznaczyć, aby wykonywała w jego imieniu obowiązki związane z końcem życia baterii (art. 57 ust. 1).
  3. Wybrany podmiot gospodarujący odpadami. To firma, która selektywnie zbiera lub przetwarza zużyte baterie (art. 3 pkt 56), wybrana przez producenta lub organizację odpowiedzialności producenta w niedyskryminacyjnej procedurze (art. 57 ust. 8).

Co to oznacza dla Państwa: jeśli wprowadzili Państwo baterię do obrotu, pozostają Państwo odpowiedzialni za paszport, dopóki bateria nie stanie się odpadem (art. 77 ust. 4). Następnie odpowiedzialność przechodzi na jeden z trzech powyższych podmiotów, a status zmienia się na „odpad” (załącznik XIII pkt 4 lit. c)).

Kiedy paszport przestaje istnieć?

Po recyklingu (art. 77 ust. 8). Nie wcześniej: bateria zebrana, zmagazynowana, a następnie wysłana do przygotowania do ponownego użycia zachowuje paszport. Jeśli ostatecznie wróci na rynek po przygotowaniu do ponownego użycia lub do wykorzystania do innych celów, otrzymuje nowy, powiązany paszport, za który odpowiada podmiot ponownie wprowadzający ją do obrotu: zob. odnawianie.

Paszport nie wygasa w chwili zmiany statusu na odpad: kończy się wraz z recyklingiem (art. 77 ust. 8).

Rozszerzona odpowiedzialność producenta (ROP) w skrócie

Rozszerzona odpowiedzialność producenta (ROP) stosuje zasadę „kto wprowadza do obrotu, ten płaci za koniec życia”. Każdy producent:

  • rejestruje się w rejestrze producentów w każdym państwie, w którym po raz pierwszy udostępnia baterie (art. 55);
  • finansuje selektywne zbieranie, transport i przetwarzanie swoich zużytych baterii (art. 56 ust. 1 i 4) oraz zapewnia ich zbieranie (art. 60 ust. 1 w przypadku baterii rowerów, hulajnóg i innych lekkich środków transportu, czyli baterii LMT; art. 61 ust. 1 w przypadku baterii przemysłowych i baterii do pojazdów elektrycznych);
  • informuje użytkowników o zapobieganiu powstawaniu zużytych baterii i ich zbieraniu (art. 74 ust. 1); informacje te znajdują się również w paszporcie (punkt 44 wytycznych Komisji).

Producent może powierzyć te zadania organizacji odpowiedzialności producenta; państwo członkowskie może uczynić jej wyznaczenie obowiązkowym dla niektórych kategorii baterii (art. 57 ust. 1).

Jakie organizacje odpowiedzialności producenta działają w Państwa kraju?

Organizacje odpowiedzialności producenta działają w poszczególnych państwach: każda musi uzyskać zezwolenie właściwego organu (art. 58 ust. 1).

W Polsce nie przyjęto jeszcze ustawy wykonującej rozporządzenie: rządowy projekt ustawy o bateriach i zużytych bateriach (UC107) jest dopiero projektem, jeszcze nieprzyjętym przez Radę Ministrów (Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-bateriach-i-zuzytych-bateriach), i nie ma mocy prawnej. Do tego czasu obowiązuje ustawa z dnia 24 kwietnia 2009 r. o bateriach i akumulatorach, która nie odnosi się do rozporządzenia; zgodnie z jej art. 18 przedsiębiorca przed rozpoczęciem wprowadzania do obrotu baterii lub akumulatorów na terytorium kraju musi uzyskać wpis do rejestru, o którym mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. 2025 poz. 809, tekst jednolity, https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20250000809). Zasady te mogą się zmienić po uchwaleniu nowej ustawy.

Rola organizacji odpowiedzialności producenta w przypadku paszportu: jeśli zostały wyznaczone przez producenta, to one mogą przejąć odpowiedzialność za paszport, gdy bateria staje się odpadem (art. 77 ust. 7).

Według branży:

  • Importer lub montażysta rowerów i hulajnóg: proszę sprawdzić u swojej organizacji odpowiedzialności producenta, jak zamierza przejmować paszporty zebranych baterii.
  • Marka magazynów energii z fotowoltaiki: Państwa bateria jest baterią przemysłową; zbieranie odbywa się zgodnie z art. 61 ust. 1, a przejęcie paszportu według tej samej zasady.
  • Firma wynajmująca floty: to Państwo decydują, że bateria staje się odpadem; ta chwila uruchamia przeniesienie odpowiedzialności.

Co mówią przepisy

  • „Paszport baterii przestaje istnieć po poddaniu baterii recyklingowi.” (art. 77 ust. 8)
  • „W przypadku zmiany statusu baterii na baterię zużytą” odpowiedzialność przenosi się „albo na producenta, albo” na wyznaczoną organizację odpowiedzialności producenta, „albo na podmiot gospodarujący odpadami wybrany zgodnie z art. 57 ust. 8” (art. 77 ust. 7 akapit drugi).

Co nie zostało jeszcze rozstrzygnięte

  • Kto konkretnie spośród trzech. Tekst wymienia producenta, organizację odpowiedzialności producenta i podmiot gospodarujący odpadami, nie mówiąc, jak wybrać między nimi w przypadku danej baterii.
  • Jak odbywa się przeniesienie. Nie określono żadnej procedury: kto zmienia status, jak nowy odpowiedzialny uzyskuje prawa do aktualizacji, jak informowany jest poprzedni.
  • Dokładny moment „recyklingu”. Art. 77 ust. 8 nie mówi, na którym etapie procesu paszport przestaje istnieć ani co dzieje się potem z danymi.
  • Dostęp podmiotów zajmujących się recyklingiem do danych o ograniczonym dostępie. Informacje o demontażu i bezpieczeństwie są zastrzeżone dla osób mających uzasadniony interes (art. 77 ust. 2 lit. c)); akt, który ma je wskazać (art. 77 ust. 9), nie został jeszcze przyjęty. Monitorowanie: oczekiwane akty.

Powiadomienia e-mailem →

Co dalej?

Strona zweryfikowana 27 października 2026 r. na podstawie tekstu skonsolidowanego rozporządzenia (UE) 2023/1542 według stanu na 13 sierpnia 2026 r. Strona ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.